U fretek mocz ma kolor żółty (u samców ciemny fałszywie sugerujący ketonurię), ostry zapach, często występuje duże stężenie białka oraz krwi (u samicy w rui).  Ponadto występuje duża zdolność zagęszczenia moczu (2000 mOsm/l), co może wskazywać na pochodzenie fretek od zwierząt zamieszkujących pustynię… ;-)

Próbki moczu do analizy powinny być świeże (w razie potrzeby przechowywane w lodówce)… Do badań mikrobiologicznych pobiera się duże, jałowe próbki, odwirowuje się je i z osadu wykonuje posiew…

Metody pobierania moczu…

  • poprzez nakłucie pęcherza moczowego (konieczna sedacja lub znieczulenie ogólne)
  • cewnikowanie (na znieczuleniu)
  • przy naturalnym oddawaniu moczu z podłogi lub kuwety
  • przez łagodne uciskanie pęcherza moczowego

Analiza Moczu…

[Symbol] Analiza moczu  j.m. Samiec Samica Uśrednione Średnia
DOBOWA ILOŚĆ MOCZU ml …….…8,0-48,0 …….8,0-140,0 …………….….- ……….………-
BARWA MOCZU
-  ciemno-żółty żółty -
-
GĘSTOŚĆ mOsm/l - - - 2000
PRZEJRZYSTOŚĆ
- - - - -
[pH] ODCZYN MOCZU
pH - - 6,5-7,5 -
BIAŁKO W MOCZU
mg/dl 7,0-33,0 0,0-32,0 - -
HEMOGLOBINA W MOCZU % - <1 - -
BILIRUBINA W MOCZU - - - - 0,6
UROBILINOGEN W MOCZU
- - - - -
GLUKOZA W MOCZU
- - - - -
ZWIĄZKI KETONOWE W MOCZU
- - - - -
LEUKOCYTY W MOCZU
- - - - -
AZOTYNY W MOCZU
- - - - -
INDYKAN W MOCZU
mg/dl - - - -
HYDROKSYPROLINA W MOCZU
umol
mmol
- - 5,0
35,0
-
KREATYNINA W MOCZU [24h]
g - - 1,0-2,0 -
KWAS MOCZOWY [24h] g - - 0,2-0,5 -
MIGLOBINA W MOCZU mg/l - - 0,0-2,0 -
MOCZNIK [24h] g
 -  -  10,0-30,0  -
AZOT MOCZNIKA [24h] g
 -  -  5,0-14,0  -
CHLORKI W MOCZU [24h] mmol
 -  -  130,0-250,0  -
SÓD W MOCZU [24h]
mmol
 -  -  150,0-250,0  -
KETONY
-
 +  +  -  -

* podane wartości referencyjne są w większości uśrednione i mogą występować różnice osobnicze
(*) wielkości średnie
[*]
wielkości krańcowe
(-) brak danych
1) psy
2) koty

Opisy…

W uproszczeniu można napisać, że składnikami osocza są:

  • enzymy (np. ALAT, ASPAT)
  • hormony (np. T3, T4, TSH)
  • białka (np. albuminy, immunoglobuliny)
  • elektrolity (np. Na, K)
  • pierwiastki śladowe (np. Cu, Mb)
  • i inne

Przy koniecznych badaniach możemy skupić się na pobraniu próbki krwi i wykonaniu już konkretnego badania, ukierunkowanego na schorzenie pasujące do objawów chorobowych…

  1. profil kontrolny (ogólny) - sód, potas, chlorki, mocznik, kreatynina, bilirubina, AST, ALT, fosfataza alkaliczna, gamma-glutamylotransferaza GGT, albumina, białko całkowite, wapń, fosfor, kwas moczowy;
  2. profil nerkowy - sód, potas, mocznik, kreatynina;
  3. profil wątrobowy - transaminazy (alaninowa i asparaginianowa), gamma-glutamylotransferaza (GGT), fosfataza alkaliczna, bilirubina, albumina;
  4. profil kostny - białko całkowite, albumina, wapń, fosfor, fosfataza alkaliczna;
  5. profil sercowy - transaminazy (asparaginianowa i alaninowa), kinaza kreatynowa, dehydrogenaza mleczanowa, potas;
  6. profil lipidowy - cholesterol, triglicerydy, cholesterol HDL (dobry), LDL (zły)
  7. profil tarczycowy - TSH w T4.

Badanie ogólne moczu…

DOBOWA ILOŚĆ MOCZU

Wzrost:

  • cukrzyca
  • przewlekłe zapalenie nerek
  • moczówka prosta
  • zwiększona ilość płynów
  • hiperadrenokortycyzm
  • leczenie glikokortykosteroidami

Zmniejszenie:

  • niewydolność krążenia
  • ostre stany zapalne nerek
  • biegunki, wymioty, nadmierne pocenie

BARWA MOCZU

Barwa moczu fretek jest żółta (samice) lub ciemno-żółta (samce).

GĘSTOŚĆ WZGLĘDNA MOCZU

Duża zdolność zagęszczenia moczu (2000 mOsm/l), co może wskazywać na pochodzenie fretek od zwierząt zamieszkujących pustynię… ;-)

Wzrost gęstości:

  • ostre zapalenie nerek
  • cukrzyca
  • obfite krwotoki wewnętrzne i zewnętrzne
  • stany gorączkowe
  • odwodnienie
  • zmniejszona podaż płynów

Obniżenie gęstości:

  • zwyrodnienie nerek
  • przewlekłe śródmiąższowe zapalenie nerek
  • odmiedniczkowe zapalenie nerek
  • hiperadrenokortycyzm
  • moczówka prosta
  • ropomacicze
  • ostre zapalenie trzustki

PRZEJRZYSTOŚĆ

U fretek mocz jest przezroczysty, często o dużym stężeniu białka oraz krwi (u samicy w rui), o żółtym kolorze (u samców ciemny fałszywie sugerujący ketonurię).

[pH] ODCZYN MOCZU

Zmiana odczynu moczy z zasadowego na kwaśny:

  • kwasica metaboliczna i oddechowa
  •  ostre zapalenie nerek
  • moczówka prosta
  • cukrzyca
  • zapalenie jelit
  • gorączka

Zmiana odczynu moczy z kwaśnego na zasadowy:

  • fosfaturia
  • bakteryjna fermentacja moczu

BIAŁKO W MOCZU

U fretek często występuje duże stężenie białka w moczu od 0 do 33 mg/dl.

Obecność białka w moczu:

  • przesączanie się do moczu nadmiaru łańcuchów lekkich immunoglobulin (białko Bence-Jones’a)
  • choroby nerek, w których przebiegu dochodzi do uszkodzenia błony podstawowej w kłębuszkach nerkowych
  • choroby nerek upośledzające resorpcję zwrotną białek w kanalikach
  • stany zwiększonego rozpadu białek (gorączka)
  • stany zapalne dróg moczowych
  • krwotoki z dróg moczowych
  • fałszywe wyniki w moczu alkalicznym powyżej 8,5pH
  • proteinuria
  • amyloidaza

HEMOGLOBINA W MOCZU

Obecność:

  • hemoglobinuria poporodowa
  • zatrucia związkami chemicznymi, np. miedź, rtęć
  • piroplazmoza i babeszjoza

KREW W MOCZU

Występuje u samic w rui.

Obecność:

  • ostre i ropne zapalenie nerek
  • zapalenie miedniczek nerkowych
  • skazy krwotoczne
  • stany zapalne i kamica dróg moczowych
  • nowotwory w układzie moczowym
  • niektóre choroby zakaźne
  • zatrucia związkami chemicznymi, np. azotynami
  • pasożyty układu moczowego
  • urazy mechaniczne: upadki, zduszenia

BILIRUBINA W MOCZU

Nie powinna występować.

Obecność bilirubiny [bilirubinuria]:

  • pierwotne lub wtórne schorzenia wątroby i dróg żółciowych
  • żółtaczka hemolityczna

UROBILINOGEN W MOCZU

Zwiększenie:

  • żółtaczka hemolityczna
  • wirusowe zapalenie wątroby
  • toksyczne zapalenie wątroby
  • marskość wątroby

GLUKOZA W MOCZU

Obecność [glukozuria]:

  • fizjologicznie: ciąża, stres, skarmiania paszami bogatymi w węglowodany, laktacja
  • fałszywie dodatnie w obecności substancji redukujących: kwas askorbinowy, antybiotyki, morfina, salicylany
  • cukrzyca
  • choroby nerek, w których przebiegu dochodzi do upośledzenia czynności komórek kanalika bliższego
  • stany zapalne mózgu i rdzenia
  • porażenie poporodowe
  • zatrucia związkami chemicznymi (sublimat, eter, chloroform, tlenek węgla)

ZWIĄZKI KETONOWE W MOCZU

Zwiększenie [ketonuria]:

  • ketoza
  • uszkodzenie wątroby
  • cukrzycowa kwasica ketonowa
  • kwasica
  • narkoza eterowa i chloroformowa
  • głodzenie

LEUKOCYTY W MOCZU

Zwiększenie:

  • fałszywy dodatni wynik w próbkach zawierających formaldehyd (dodatek do środków dezynfekcyjnych)

AZOTYNY W MOCZU

Oznaczenie azotynów w moczu służy wstępnej ocenie zawartości flory bakteryjnej.

INDYKAN W MOCZU

Zwiększenie:

  • stany zapalne jelit
  • niedrożność jelit
  • ropne zapalenie wątroby, trzustki, jelit

HYDROKSYPROLINA W MOCZU

Zwiększenie:

  • zaawansowany wiek
  • krzywica
  • osteomalacja

KREATYNINA W MOCZU [24h]

Zwiększenie:

  • zwiększona produkcja wywołana dietą z wyjątkowo dużą zawartością białek zwierzęcych

Zmniejszenie:

  • niewydolność nerek
  • leki o działaniu nefrotoksycznym
  • niedokrwistości
  • nadczynność tarczycy

KWAS MOCZOWY [24h]

Zwiększenie:

  • wzrost stężenia kwasu moczowego w surowicy
  • zahamowana reabsorpcja
  • leki, np. salicylany

Zmniejszenie:

  • zatrucia, np. ołowiem, kwasami organicznymi

MIGLOBINA W MOCZU

Zwiększenie:

  • fizjologiczne: wysiłek
  • mięśniochwat

MOCZNIK [24h]

AZOT MOCZNIKA [24h]

Zwiększenie:

  • przy ujemnym bilansie azotu, np. w stanach pooperacyjnych

Zmniejszenie:

  • przy dodatnim bilansie azotu, np. podczas zaburzeń funkcji nerek, chorób wątroby i rekonwalescencji

CHLORKI W MOCZU [24h]

Zwiększenie:

  • uszkodzenie kanalików nerkowych (z dużą utratą chlorków)
  • niedobór potasu
  • diuretyki
  • zmniejszona reabsorpcja chlorków w wyniku niedoboru hormonów kory nadnerczy

Obniżenie:

  • uporczywe wymioty, biegunki, pocenie
  • pierwotna nadczynność kory nadnerczy
  • leczenie kortykosterydami
  • przy retencji chlorku sodu

SÓD W MOCZU [24h]

Zwiększenie:

  • nadmierna ilość sodu w diecie
  • niedoczynność kory nadnerczy
  • zatrucie wodne

Obniżenie:

  • niewydolność nerek
  • pozanerkowa utrata sodu

OSAD MOCZU

Skład osadu Diagnostyka
komórki nabłonka kanalików nerkowych kłębuszkowe zapalenie nerek, zwyrodnienie nerek, odmiedniczkowe zapalenie nerek
komórki nabłonka dróg moczowych
zapalenie pęcherz (wielokątne i okrągłe), zapalenie miedniczek nerkowych (ogoniaste)
krwinki białe w osadzie moczu stany zapalne nerek i dróg moczowych
krwinki czerwone w osadzie moczu
uszkodzenie układu moczowego
wałeczki szkliste w moczu
wysiłek, schorzenia gorączkowe, narkoza, niewydolność krążenia
wałeczki ziarniste w moczu
śródmiąższowe zapalenie nerek
wałeczki tłuszczowe w moczu zwyrodnienie tłuszczowe nabłonka kanalików nerkowych
wałeczki woskowe w moczu przewlekłe zapalenie nerek, zwyrodnienie nerek
wałeczki nabłonkowe w moczu
ostre zapalenie nerek, zwyrodnienie nabłonków kanalików nerkowych
wałeczki z krwinek czerwonych w moczu krwotok w obrębie nefronu, ostre zapalenie kłębuszków nerkowych
wałeczki z krwinek białych i bakterii w moczu
ropne schorzenia nerek, choroby posocznicowe
wałeczki śluzowe i pasma śluzu w moczu
podrażnienie błony śluzowej pęcherza lub cewki moczowej
szczawian wapnia w moczu kwaśnym
cukrzyca, przewlekłe zapalenie nerek, choroby układu nerwowego, kamica szczawianowa miedniczek nerkowych lub pęcherza
kwas moczowy w moczu kwaśnym
ciężka niewydolność nerek, schorzenia gorączkowe, głodzenie
moczany bezpostaciowe w moczu kwaśnym
intensywny rozpad białka
tyrozyna, cystyna, leucyna w moczu kwaśnym
ostra niewydolność nerek, zaburzenia przemiany materii
fosforan amonowo-magnezowy w moczu o odczynie zasadowym zapalenie miedniczek nerkowych
węglan wapnia w moczu o odczynie zasadowym choroby pęcherza lub miedniczek nerkowych
fosforany wapnia i magnezu w moczu o odczynie zasadowym nieżytowe zapalenie pęcherza moczowego, zaburzenia metabolizmu wapnia i fosforu
moczan amonowy w moczu o odczynie zasadowym stany zapalne nerek i pęcherza
cholesterol w moczu o odczynie zasadowym tłuszczowe zwyrodnienie nerek, zapalenie miedniczek nerkowych
bilirubina w moczu o odczynie zasadowym
choroby wątroby
tłuszcz w postaci kulek w moczu o odczynie zasadowym
niedoczynność tarczycy, cukrzyca, otłuszczenie lub przekarmienie tłuszczem, białkomocz

opracowanie: Ana, Eva
literatura:
1) „FRETKI, WARUNKI ZDROWOTNE, HODOWLA, ROZPOZNANIE I LECZENIE CHORÓB” Maggie Lloyd, 1999
2) „TCHÓRZ” Marcin Brzeziński, Jerzy Romanowski, 1997
3) „HODOWLA TCHÓRZY” Maria Bednarz, Andrzej Frindt, 1991
4) „HOW TO READ YOUR REPORT” Wellness Inc., 1993
5) „PRACTICAL FERRET MEDICINE AND SURGERY FOR THE PRIVATE PRACTITIONER” Finkler M., 1993
6) „FERRET MEDICINE AND SURGERY” Brown S., 1992
7) „BIOLOGY AND DISEASES OF THE FERRET” Fox JG., 1988

8) http://www.resmedica.pl/rmart0017.html
9) http://www.labtestsonline.pl/




Zostaw komentarz